blank
7+3=

Sorduğunuz sorular ekibimiz tarafından itina ile cevaplanıp posta kutunuza haber bırakılır. İletişim için bu formu değil de mail adresimizi kullanmanız daha makul olacaktır.

İlginç Sorular

En yüksekteki bulutlara ne denir?

Saçaklı sirüs bulutlarının en yüksekte durduğunu ‘herkes bilir’,ama bu yanlıştır.

Açık yaz geceleri bazen gece gökyüzünün en güzel ve anlaşılmayan fenomenini gözler önüne serer.Gece parlayan bulutlar atmosferin,geceleyin bile Güneş ışığını yakalayacak kadar yükseğinde oluşan gümüşi mavi çizgilerdir.80 km’nin üzerindeki yükseklikleriyle sirüs bulutlarından en az yedi kat yukarıdadırlar.

Atmosfer kelimesinin Yunanca karşılığı ‘buhar küresi’dir.

Yerkürenin atmosferi uzaya doğru 100 km kadar uzayan ve birbirini izleyen gaz katmanlarından oluşur.Bizler troposferde yaşıyoruz (tropos, ‘değişim’in Yunanca’sıdır).Bulunduğumuz yer sıcak ve nemlidir,bütün bulutlar burada oluşur (gece parlayanlar hariç).11 km üzerimizde stratosfer başlar (stratum ‘örtü’nün Latince’sidir):Koruyucu ozon tabakası burada yer alır.En dış tabaka ise mezosferdir,buraya kafa karıştırıcı bir şekilde ‘orta tabaka’ denmiştir çünkü bütün diğer iç katmanlarla uzay arasında kalır.Yaklaşık 5 km yukarıdan başlar,kalınlığı 32 km kadardır.Hava taşıtlarının çoğu için çok yüksek,uzay uçuşu ise çok alçaktır.Bir diğer adı da ‘cehalet’ anlamındaki ignorosfer’dir,çünkü hakkında pek az şey biliriz.

Gece parlayan bulutlar,mezosfer ile uzayın arasındaki sınırda oluşur.Bulutların oluşması için su buharına ve toz zerrelerine ihtiyaç vardır.Mezosfer o kadar kuru ve soğuktur ki (yaklaşık -123 derece),ilk başlarda gece parlayan bulutları oluşturan şeyin su buharından başka bir şey olduğu düşünülmüştü.Artık onların minik buz kristalleri -insan saçının 50′de biri kalınlığında- olduğunu bilsek de hala tam olarak nasıl oluştuklarını açıklayamıyoruz.

Bilmediğimiz bir başka şey de hep vorulup olmadıkları.1885 yılında bir bulut tutkunu olan Alman Otto Jesse tarafından ilk defa adlandırılmalarına kadar,kimse onları gördüğünden söz etmemişti.Krakatoa Yanardağı’nın patlamasından iki sene sonraydı,endüstri devrimi zirvedeydi.Görünüşe göre toz partikülleri mezosferde bulut oluşturmak üzere ilk defa bu kadar yükseğe fırlamıştı.

Günümüzde mezosfer karbon salınımının artması sonucu hala soğuyor.Ne ironiktir ki,aynı karbon salınımı troposferin sıcaklığını da arttırıyor.

CO2 doğal olarak,sıcaklığı emer.Mezosferin seyrelmiş havasında onu emip yutar.Ama yerkürenin yüzeyine daha yakın olan ve gazların daha yoğun şekilde sıkıştırıldığı troposferde,CO2 sürekli olarak başka maddelerle (su buharı gibi) çarpışır.Ortaya ısı çıkararak küresel sıcaklığın artmasına neden olan bu olaya ‘sera etkisi’ denir.

Geçtiğimiz 30 yıl boyunca gece parlayan bulutların sayısı iki katından fazla arttığı için bilimciler bunları madencilerin kanaryalarına benzetiyor:Tekinsiz güzellikleri yaklaşmakta olan iklim değişiklikleri konusunda bizi uyarıyor.